|
| |
|
|
|
 E Otomansko Imperecija |
| |
|
|
E Otomansko Imperecija
|
Ando 11to shel bersh, e Turkicka triburi invadisarde o Mashkarutno Esto
mashkaral e Buchara pala kodo so von parubdile ko Islamo. Mashkar lende
sas e Seldchukuri, save sas e sherutne opral pave intrego Oriento ande
kodi vrama; pala so nerisarde ando maripe ko Manzikert ando 1071to
bersh angla e katani katar e Bizantinsko Imperecija, von ashadile ande
Asia Minor. E Seldchukuri Kylydsch-Arslan vazdas jekh nevi Imperecija
ande Estiko Anatoliaki rig ando 1097to bersh, kaj e sherutne so avile
pala leste dzi ando 1307to bersh kerde anda Konya o maj vazno themesko
foro.
Othar, o Turko Ottoman I kamlas te marel pes e Bizantianenca. Vov
shudas avri e Bizantinon anda Asia Minor thaj astardas te vazdel e
Ottomansko Imperecija. Lesko shavo, o Orchan, nerisardas thaj las e
Brussa, organizujsardas e administracija katar o nevo them thaj kerdas
jekh katana anda kristiane sklavuri. E Sinturi sas rig anda leski
katana, thaj e Roma sas totalno integrujme ando societeto sas
Muslimuri. Pala sar sikaven e skriime lila pa taksi so pochinenas pes
ande kodi vrama, sikavel pes ke von pochinenas e taksi sar buchiarne.
Sa jekh, vi e Roma sas te dzutin pashe e katana.
Ando mashkar e 14to shel bershesko, e Turkuri avile ande Europa. Jehk
cira pala kodo, o angluno Rom savo hastrajlo anda sklavija sas ande
Serbija.
O Suleiman I. okupisardas o gallipoli ando 1354to bersh. O Murad I
(1359-1389) lilas e Thrakia thaj mukisardas e kapitala katar Brussa ko
Adrianopol ando 1366to bersh. E khetane suveranuri anda Balkano sas
marde ko “Amselfeld” ando 1389to bersh, thaj e Serbija
musaj sas te pokinel tributo. O Bajezid I. lilas tela pesko raijpe e
Bulgarija thaj riga anda Grecija ando 1393/94to bersh. O Bajezid I.
mardas vi e katana katar o Sigismund anda Ungro ando Napoli ando 1396to
bersh. Ando 1402to bersh, hasardas angla o Mongoliano Khan Timur ande
Ankara. O Mehmed I. sas dosta lasho thaj vazdas palem e Imperecija. O
Mehmed II. Maj palal las ando maripe o Konstantinopol ando 1453to bersh
pala so zumadas duj shona (kodo markisardas o agor katar e Bizantisko
Imperecija).
Ando 1459to bersh, e Serbia areslas te avel Turkicko provincija/them,
ando 1461to bersh e Grecija, ando 1463to bersh e Bosnia thaj ando
1479to bersh e Albanija. E Valahia (1462), e Khanate katar o Krim
Tartars (1478) thaj Moldova (1506) aresle te aven vasalne thema e
Turkiake. Ando 1451to bersh, o Mehmed las opre o anav sar sultano. O
Bajezid II. avilas pala leste ando 1481to bersh thaj pala leste avilas
lesko shavo o Selim I. ando 1512to bersh. O Selim hasardas o shah
Ismail anda Persia thaj lilas e Siria, Palestina, Egipto thaj inke duj
thema anda Nord Afrika ando 1516/17to bersh. E Otomansko Imperecija
areslas jekh lumiaki zor. O kalifato sas ingiardo parpale ko Instanbul.
Tela o sherutnipe e Suleimanosko o Magnifiko (1520-1566) lile maj dur
aver thana: Bagdad pelas ando 1521to bersh, ando 1522to bersh o Rhodos
sas lino, thaj numa e Viena chi birisarde te len lan ando 1529to bersh.
O Cheir Ad Din Barbarosa vazdas e navalno zor e Turkongi thaj tela laki
zor sas o Tripolis, Tunis thaj Algeria. E Otomansko Imperecija areslas
peski maj bari ekspansija/barearipe.
Beshlas sar jekh bari zor dzi ando 1912to bersh, kana maj palal
phagilas. E Otomansko Imperecija sas e maj palutni stacija e Romengi
anglal te aresen ande Europa
|
|
|
 |
