|
1745. E Roma
ande Spania si te achaven o phiripe thaj si te dzan te beshen ande
kodola forra savesas phende ande duj kurke. Kon chi dzal te beshel
kothe ande
duj kurke si te avel mudardo. “ Si legalno te shaj aven
mudarde.” E kahngeria
chi maj del lenge azilo.
Ketani
beshen ande gava te len
sama.
1748.
Ando Svedo, sa e
zakonuri kerde jekh, thaj kade kamenas te prevenin e imigracija thaj te
achaven
e Romen zorasa.
1749. Si o
bersh kana kerel pes o „Baro rodipe pala e Roma“ ande
Spania. E Roma
si separime “e lashe katar e nasul”, thaj keren kodo pala
so pushen e Romen
thaj e manushen. E “nasul” si te keren e publikske buki
zorasa. Kodola save
nasone si te aven mudarde. E chejora bidejango si bichalde ande le
chorenge
khera vaj te keren buki e “lashe” manushenge. E dzuvla
kodolenge save si
mudarde thaj lenge shejora maj cikne sar efta bershenge si
“edukime pala e
Kristiano doktrina thaj ande dar e Devlestar” thaj bishalde ke
fabriki.
1753-54. O
Stefan Valyi, jekh ungro studento katar o leyden Universiteto arakhel
avri ke e Romani chib avel katar o Punjabi kana kerdas komparacija
mashkar 1000
vorbi save sas vorbime katar trin studenturi anda Malbar thaj e chib
savi
vrobinas e Roma ando Raab, pasha lesko foro.
1759. E Roma si
shudine avri anda Saint Petersburg, Rusia.
1761. E Maria
Theresa, e Thagarni e Ungroski, nakhavel e anglune zakonuri ande
Europa savenca zumavel te achavel, asimilil e Romen thaj akharel len
“Neve
Ungruri”.
1763. Ando
Austro-Ungro Thagaripe, o Szekely Von Doba anel avri anglunes ke
akademikuri ando 6to Novembre ande Viena Gazeta , kodo so arkhlas o
Pastori
Stephan Valyi pala e Romenge origini ande India.
1764. Ande
Franca naj voja e vagabondonge te beshen ando them, thaj nevi
legislacija avel avri. E mursha si
bichalde ke galeria pe trin bersha. Sa e aver si bichalde ande le
chorenge
khera pe trin bersha, thaj pala kodo del lenge voja te beshen abde
khera thaj
keren varesavi buki. Kana e mursha vareso nasul kerenas, sas te dzan
ande
galeria pe 9 bersha, thaj kana inke kerena atunchi si te beshen kothe
intrigo
trajo.
1773. Ando
Decembro, e Maria Theresa, e Ungroski Thagarni, del ordino ka sa e
chavore maj terne sar 5e bershenge save
si ando Palatinato Pressburg thaj Fahlendorf te aven lile katar lenge
dada. Von
sas ingiarde ande gava, dur, thaj sas dine ke gavutne te len sama pe
lende thaj
pokinenas lenge 12-18 Forinturi po bersh. Maj but anda chavore nasale
thaj gele
ke peske familii parpale, save nashle te garaven pes ande plaja.
1776. O
Constantin, Prinzo e Moldovako, chi mukel e Romen te len pes mashkar
peste.
1782. O Joseph
II e Ungrosko, chavo e Thagarneako Maria Theresa, del avri jekh
edikto thaj kothe sas les 59 punkturi kaj paruvelas peski politica: e
chavorenge musaj sas lenge te dzan ande skoli thaj ke khangeria; e
Romani chib,
Romane gada thaj Romani muzika naj mukli.
Ando Ungro, phendas
pes ke duj shela Roma si kanibaluri.
|